Müzik ve beyin ilişkisi nasıldır?

Tedavi amaçlı kullanıldığında müzik hangi yollarla etkili olur? Sorusunun yanıtı büyük oranda müzik ve beyin ilişkisine bağlıdır. İnsan beyini doğumdan itibaren müziği işler ve yanıt verir. Bebek gelişiminde müzik, konuşma dilinden önce gelir. Bebekler konuşmayı öğrenmeden önce annesinin ninnileri ile uyur ve sakinleşir. Bazen belli bir müzik parçası eşliğinde bebeklerin daha kolay yemek yedikleri herkes tarafından gözlemlenmiş bir durumdur.

Vücudumuzun motor işlevleri müzikal ritimlerle antrene olur. Örneğin, bir müzik parçası dinlerken yürümeye çalıştığınızda adımlarınızın hızı, o müzik parçasının ritmine uyumlu hale gelir. Bu duruma antrenman ya da antrene olmak denir. Beyinimiz bir yandan dinlediği müziği işlerken, bir yandan da müziğin çeşitli kalitelerini kullanmaya başlar. Ritmini uygun uyaranları kaslara göndermeye başlar. Bu şekilde ayağımızla ritim tutabiliriz ya da dans edebiliriz.

Kaslarımız dışında nefes alışımız, kalbimizin atışı dinlediğimiz müzikle değişir. Diğer bir deyişle müzik, fizyolojik işlevlerimizi etkileme ve değiştirme potansiyeline sahiptir. Hormonların salgılarını etkiler. Komadaki bir hastanın yeniden bilincini kazanmasında bu tür etkiler çok önemli olabilir.

Müzik, duygusal durumumuzu etkiler. Bir müzik parçasını dinlerken içimiz sevinçle dolabilir ya da kendimizi kederli hissedebiliriz. Bu etkiler müziğin kendi melodik yapısıyla ilgili olabilir veya o müzik parçası ile eşleştirdiğimiz anılarımız ve yaşantılarımızla ilgili olabilir. Duyguların müzik yoluyla bu şekilde açığa çıkarılabilmesi müzik terapide sıklıkla kullanılır.

Dikkat becerilerimizin geliştirilmesinde müzik yardımcı olur. Müzik yaparken terapiste eşlik eden hasta tüm dikkatini çaldığı enstrümana veya söylediği şarkıya yönlendirir. Nörolojik hastalıklarda hastalığın ilerlemesini takip etmek için bu etkiler kullanılabilir. Kanser hastalarında dikkatin müziğe odaklanması, hastanın hastalığı düşünmeden geçirdiği dakikalar, gevşeme ve anksiyetenin giderilmesinde önem kazanır. Çocuklarda nöromotor gelişimin desteklenmesinde de bu etkilerden yararlanılabilir.

Öğrenmenin desteklenmesinde müzik kullanılabilir. Fikirlerin, kavramların ve çeşitli bilgilerin öğretilmesinde müzik bir çerçeve sağlayarak belleğe kayıt edilmesini kolaylaştırır. Bir çeşit etiketleme için kullanılır ve daha sonra aynı etiket (müzik parçası) duyulduğunda o bilgi hatırlanır. Yazının henüz icat edilmediği dönemlerden kalan efsane ve hikayelerin dilden dile aktarımı ve hatırlanmasında müziğin rolü büyük olmuştur.

 

Please follow and like us: